| Boot - Hans van Wetering |
|
|
|
|
door Oscar Wyers
In Boot ontmoeten we achttien uiteenlopende personages met een obsessie. De meeste kampen met hardnekkige neurotische trekken. Ze maken notities en schema’s, plakken muren vol foto’s en bouwen kamers vol manshoge maquettes van een cruiseschip. Een van de personages archiveert en analyseert honderden typen menselijke huid. Ligt het geheim van het bewustzijn in de huid? Wat betekent het om bezeten te zijn van liefde? Wie is de man die iedere dag om stipt zeven uur belt om te vragen hoe het is? Elk personage in Boot heeft een eigen vraag en werkt systematisch naar een beoogde uitkomst. In hun aan waanzin grenzende gedrevenheid om het onverklaarbare te verklaren, raken ze steeds verder verwijderd van een antwoord.
Een mooi voorbeeld is de 80-jarige wetenschapper Korzac. Hij ontdekt het gen van God in een laboratoriummuis. De wereld wacht vol verwachting op de uitkomst van Korzacs onderzoek, die hij openbaar zal maken door middel van een doolhofachtige proefopstelling met nog negenenzeventig andere muizen. De presentatie wordt gehouden op het cruiseschip Majestic. De presentatie mislukt en de muizen ontsnappen. Ze nestellen zich in de romp van het schip om tot een ware plaag uit te groeien.
Dankzij Van Weterings talent om zich in te leven en zijn oog voor bijzondere en treffende details is elk hoofdstuk van Boot even boeiend. Terugkerende elementen in het boek zijn muizen, boten, huid en papier. De man die honderden belhuizen bezoekt - om te ontdekken in welke zijn telefoonnummer op de muur staat en wie hem belt - merkt op dat er vaak boten op de muren worden gekrabbeld. Een papierfabriek in een Aziatisch land kampt ieder jaar weer met een muizenplaag, tot de muizen opeens wegblijven. Tatoo Ding wordt gevraagd om een muis in een tredmolen op de onderbuik van een scheeparts te tatoeëren. En iedereen heeft op de een of andere manier iets met het mysterieuze schip ‘Majestic’ te maken.
Hoewel de personages in eerste instantie weinig met elkaar van doen lijken te hebben (het eerste hoofdstuk gaat over een procesmanager uit Almere en het tweede over een medewerker van een papierfabriek in Azië), wordt de lezer zich gaandeweg bewust van het feit dat allerlei voorvallen in het boek op een vreemde manier veel met elkaar te maken hebben. De verzameling verhalen die Boot is, wordt zo een soort complexe puzzel waarvan je in het begin kan denken dat er stukjes missen. Maar gaandeweg merk je hoe het geheel langzaam op z’n plek begint te vallen. Een perfect plaatje wordt het echter niet. Daarvoor is het wereldbeeld dat in het boek wordt geschetst te fragmentarisch.
Een van de personages, die zich als verstekeling op de ‘Majestic’ schuil houdt, vangt via de luchtpijpen flarden van gesprekken op over fragmentatie:
‘Ik weet niet hoe het zo kwam. Ik kan het in mijzelf niet herleiden. Mijn overwegingen schijnen mij zonder betekenis. Ik troost me met de gedachte dat het bewustzijn, meer nog dan het onderbewuste, een overschat fenomeen is. Het is een ongecontroleerde stroom indrukken en neigingen, als u het mij vraagt, en is daarenboven ten enen male ongeschikt om de herkomst en de betekenis van ons handelen vast te stellen.’
Hans van Wetering schept in Boot een universum vol betekenisvolle toevalligheden, bevolkt door mensen vol vragen die onbeantwoord blijven. Daarmee weet hij op een absurde manier de betekenis van – of het ontbreken daarvan - het bestaan te raken. Het boek is op een prettige manier uitdagend, omdat het een filosofisch karakter heeft en er zeer treffend iets heel menselijks wordt benadrukt, namelijk het niet weten.
Boot Contact
|
| < Vorige | Volgende > |
|---|